Leven voor de zorg

Zondag 26 september opende een nieuwe expositie ‘Leven voor de zorg’ in Erfgoedcentrum De Domijnen ter ere van het 200-jarig jubileum van de Dochters van de Goddelijke Voorzienigheid.

In 2022 vieren de Dochters van de Goddelijke Voorzienigheid van Créhen (Fr.) hun 200-jarig jubileum. Dit jubileum wordt door Erfgoedcentrum De Domijnen aangegrepen om een expositie over de geschiedenis van deze congregatie en hun betekenis voor de regio te maken.

Hun komst naar Limburg heeft alles te maken met de grote spanningen tussen de kerkelijke en staatkundige machthebbers in Frankrijk rond 1900. Kloosterorden en congregaties waren niet langer gewenst. Zij zochten daarom elders hun onderkomen. De expositie begint met de vele andere zogenaamde refugieorden die zich destijds in onze regio hebben gevestigd. Met name uit Duitsland, waar de spanningen in de 19e eeuw al eerder resulteerden in een verbanning, komen veel kloosterlingen. Bisschop J.A. Paredis, de plaatselijke pastoors en de katholieke bevolking heetten hen hartelijk welkom. De paters en nonnen waren immers gewaardeerde hulpkrachten. Na hun komst naar Limburg worden de Dochters actief in het onderwijs, kinderopvang, verpleging en ziekenzorg. Zo’n dertig Franse ordes en congregaties emigreren naar Nederland. In Sittard vestigen zich met name Duitse kloosterlingen: franciscanen (kasteel Watersleyde), priesters van het H. Hart (Leyenbroek), karmelietessen van het Goddelijk Hart van Jezus (Kollenberg), jezuïeten (Dominicanenklooster). Ook aan hen wordt kort aandacht besteed.

De geschiedenis van de Dochters en hun betekenis voor de regio wordt aan de hand van 7 gidsfiguren verteld, die de bezoeker persoonlijk aanspreken. Als voorbeeld Mère Marie Hippolyte (Botsorhel 1859 – Créhen 1919)“Mon Dieu! De Franse overheid dreigt onze congregatie op te heffen! Wij gaan naarstig op zoek naar een veilige plek en houden een noveen tot dat doel. Door Gods voorzienigheid krijgen wij contact met pastoor Friant uit Doornik. Hij biedt aan ons te helpen kloosters te vestigen in België. Dit lukt en in 1900 openen wij de eerste huizen in België. Uitbreiding in het kloosterrijke België is moeilijk. Daarom wijken wij uit naar Nederland.

De Dochters van de Goddelijke Voorzienigheid worden in 1822 in Créhen, Bretagne, gesticht door Guy Homery. In 1903 vestigen zij zich in Limburg. In Herten, Grevenbicht en Montfort verrijzen de eerste kloostertjes. Twee jaar later vestigen zij zich ook in Sittard. Het door hen gebouwde klooster staat aan de basis van het RK Ziekenhuis De Goddelijke Voorzienigheid. Dit ziekenhuis groeit in de loop der jaren uit en geniet grote bekendheid. De ‘Franse zusters’ zijn vooral actief in de ziekenzorg, maar ook in het (kleuter)onderwijs en de bejaardenzorg. Vanaf 1970 zijn ze ook buiten Limburg werkzaam, o.a. in Heeg (Friesland), Deventer en Rotterdam. De nadruk van hun werkzaamheden ligt dan vooral op pastoraal en oecumenisch werk. Tegenwoordig werken en wonen de zusters alleen nog in Sittard.

Dankzij de leden van de oral history groep van Sittards Verleden kunnen we ook dit keer weer beschikken over interviews. Er zijn fragmenten te beluisteren van interviews met zusters en personeel die in het ziekenhuis hebben gewerkt. Foto’s, documenten en objecten die vooral door de congregatie ter beschikking zijn gesteld geven een goed beeld van 200 jaar geschiedenis van deze congregatie en van zusters die leven voor de zorg. Voor velen zal het een feest van herkenning zijn.

Het museum is van dinsdag t/m zondag van 11:00 tot 17:00 uur te bezoeken op de Kapittelstraat 6 te Sittard. De expositie is te zien t/m 9 januari 2022.